واژینیسموس

یکی از مشکلاتی که درصد محدودی از بانوان با آن مواجه هستند عارضه‌ ای به نام واژینیسموس است.

چنین مشکلی معمولاً یک اختلال جنسی شناسایی میشود و برقراری روابط جنسی را برای بانوان بسیار سخت و غیر ممکن می‌ سازد.

نقصی که در عملکرد عضلات واژن به وجود می‌ آید کاملا غیرارادی بوده و منجر به انقباضات ناگهانی میشود و دخول آلت تناسلی مرد یا هر چیز دیگری را بسیار سخت و دشوار می‌ کند.‌

واژینیسموس بیماری است که از دوران باستان شناخته شده است و حدوداً ۱۰ تا ۲۰ درصد بانوان با این مسئله مواجه میشوند و باید برای رفع این عارضه تحت درمان قرار بگیرند.

طبق تحقیقات انجام شده واژینیسموس یکی از شایع‌ ترین بیماری‌ ها و اختلالات جنسی در بین بانوان است.

این مسئله برای بانوانی که روابط جنسی را به تازگی آغاز می‌ کنند دردسر زیادی داشته و باید برای درمان و رفع این اختلال اقدام نمایند.

در غیر این صورت ممکن است فرد هم از نظر جسمانی و هم از نظر روانی تحت فشار قرار گرفته و عواقب زیادی را در پی دارد.

متخصصانی همچون دکتر فاطمه علیزاده راه‌ های درمانی ساده اما موثر را برای واژینیسموس در پیش می‌ گیرند که در اغلب موارد بانوان خیلی زود به نتیجه مطلوب دست پیدا می‌ کنند.

علت ایجاد واژینیسموس

همواره به یاد داشته باشید که واژینیسموس یک مشکل کاملاً غیر ارادی است.

در بروز آن بانوان هیچ نقشی ندارند و این عارضه ممکن است از مشکلات ذهنی و رفتاری افراد نشئت گرفته باشد.

از مهمترین عوامل ایجاد واژینیسموس باید به دلایل روانی و فیزیکی اشاره کرد.

گاهاً بانوان به دلیل ترس از تجاوز و یا داشتن روابط جنسی خشن نسبت به این فرایند حس منفی بسیار زیادی داشته و حتی اگر بخواهند با میل خود رابطه جنسی داشته باشد این ترس بر آنها غلبه کرده و انقباضات غیرارادی رخ می‌ دهد.

گاهی اوقات بانوان در پی ترس و نگرانی بابت بارداری ناخواسته و حتی انجام زایمان‌ های سخت ممکن است با این مسئله مواجه شوند، اما از دلایل فیزیکی ایجاد واژینیسموس باید به آسیب‌ های لگنی اشاره کرد.

گاهی این آسیب‌ ها در پی حوادث و حتی زایمان اتفاق می‌ افتد و می‌ تواند عاملی برای ایجاد واژینیسموس باشد.

البته متخصصان معتقدند که عفونت‌ های واژینالی درمان نشده و یا زخم‌ های گسترده در دهانه رحم می‌ تواند عاملی برای بروز بیماری‌ های التهابی لگن باشد و این مسئله بر بروز واژینیسموس اثرگذار است.

همواره به یاد داشته باشید که خشکی واژن عاملی برای دردناک شدن روابط جنسی است و البته آندومتریوز هم به چنین مسئله‌ ای ختم میشود.

به همین دلیل است که بانوان پس از بروز درد در انجام روابط، تمایلی به ادامه دادن نداشته و این مسئله به مرور زمان به واژینیسموس تبدیل میشود.

ترس و نگرانی و حالات ناخوشایند هنگام دخول می‌ تواند به انقباضات غیر ارادی عضلات ختم شود.

انواع واژینیسموس

واژینیسموس وضعیتی است که در آن ماهیچه های کف لگن به طور غیرارادی منقبض می شوند و هنگامی که چیزی به واژن وارد می شود باعث درد یا ناراحتی می شود.

انواع مختلفی از این عارضه وجود دارد که بر اساس زمان شروع و علت آن به دو دسته طبقه بندی می شوند.

واژینیسموس اولیه

واژینیسموس اولیه نوعی واژینیسموس است که در آن فرد از همان ابتدای زندگی جنسی (اولین تلاش برای دخول) انقباضات غیرارادی عضلات کف لگن را تجربه می کند.

این وضعیت هرگونه تلاش برای دخول (خواه رابطه جنسی، معاینه پزشکی یا حتی استفاده از تامپون) را بسیار دردناک یا غیرممکن می کند.

واژینیسموس ثانویه

واژینیسموس ثانویه نوعی واژینیسموس است که پس از یک دوره زندگی جنسی عادی و بدون مشکل ایجاد می شود.

برخلاف واژینیسموس اولیه، فرد قبلاً رابطه جنسی یا استفاده از تامپون و معاینات پزشکی موفق و بدون درد داشته است.

اما به دلایل مختلف جسمی یا روانی این توانایی را از دست داده و انقباض غیرارادی عضلات کف لگن در حین دخول رخ می دهد.

علائم و نشانه‌ های واژینیسموس

واژینیسموس هم مانند سایر بیماری‌ های جسمانی و اختلالات پیش آمده علائم و نشانه‌ هایی دارد.

باید شایع‌ ترین و مهمترین آنها را بشناسید تا در صورت مواجهه با این عوارض برای رفع سریع به پزشک مراجعه کنید.

مهم است بدانید که واژینیسموس عارضه‌ ای است که فرد به تنهایی نمی‌ تواند درصدد حل و رفع آن برآید.

نیاز است که از یک متخصص و کارشناس در این زمینه راهنمایی‌ های لازم را دریافت نمایند.

دخول دردناک

از مهمترین نشانه‌ ها و علائم بیماری دخول دردناک یا واژینیسموس باید به عدم توانایی شخص برای برقراری رابطه جنسی اشاره کرد.

این افراد به هیچ عنوان نمی‌ توانند دخول طبیعی را تجربه کنند و حس درد و انقباضات زیاد در هنگام روابط جنسی برای آنها سخت و مشکل آفرین است.

بانوان مبتلا به واژینیسموس حتی نمی‌ توانند در دوره قاعدگی از تامپون استفاده کنند و حتی وارد کردن اجسام کوچک به واژن حتی به اندازه یک انگشت نیز برای آنها غیر ممکن است.

انقباض عضلات و سیستم تنفسی فرد

این افراد معمولاً مشکلاتی مانند افزایش ضربان قلب، عرق کردن، لرزش شدید بدن و احساس ضعف و بیهوشی را تجربه می‌ کنند، ممکن است هنگام رابطه حس سوزش بسیار زیاد مانع از ادامه آن شود.

ناگفته نماند که این افراد با وجود ابتلا به واژینیسموس ترس بسیار زیادی نسبت به دخول داشته و حتی اگر این فرایند به سختی هم انجام شود درد بسیار شدیدی در ناحیه شکم و واژن رخ می‌ دهد.

کم شدن میل جنسی

در پی آسیب‌ ها و اختلالات پیش آمده فرد بی‌ میلی جنسی را تجربه کرده و زندگی زناشویی آنها با اختلالات زیادی مواجه میشود به همین دلیل است که افراد مبتلا به واژینیسموس باید خیلی سریع برای رفع این عارضه اقدام کنند.

مهم است بدانید که واژینیسموس عارضه و بیماری جسمی و روحی به شمار می‌ آید.

فرد علاوه بر درمان آسیب‌ های جسمانی باید از نظر روانی هم تحت درمان قرار بگیرد.

عوامل موثر بر ایجاد واژینیسموس

واژینیسموس یک عارضه جسمانی و البته جنسی به شمار می‌ آید که برای بانوان مشکلات و دردسر زیادی را در پی داشته و باید برای درمان آن اقدام کنند زیرا این عارضه خود به خود و به مرور زمان رفع نخواهد شد.

از مهمترین عوامل موثر بر ایجاد واژینیسموس باید به محرک‌ های روانی و فیزیکی اشاره کرد.

گاهی اوقات افراد با ترس زیاد از دخول یا ترس از بارداری نمی‌ توانند روابط جنسی را با آرامش تجربه کنند و به بیماری واژینیسموس مبتلا میشوند.

البته اگر افراد در طی روز و بنا به دلایل مختلف اضطراب و استرس زیادی را تجربه کنند قطعاً بر مسائل جنسی آنها نیز اثر سو خواهد داشت.

گاهی اوقات بانوان به دلیل مشکلات فراوان در روابط عاطفی و یا بدرفتاری شریک جنسی و حتی بی‌ اعتمادی با این عارضه مواجه میشوند.

توجه کنید که اگر کودکان در سنین کم تجربیات تلخی داشته باشند و یا مورد سوء استفاده جنسی قرار بگیرند ممکن است در بزرگسالی به واژینیسموس مبتلا شوند.

اما در کنار تمامی آسیب‌ های روحی و روانی ممکن است برخی از بیماری‌ های جسمانی و یا عفونت در مجاری ادراری و عارضه‌ های مقاربتی عاملی برای واژینیسموس باشند.

متخصصان بر این باورند که اگر افراد به سرطان مبتلا شوند و یا تحت جراحی‌ های لگنی قرار بگیرند بیش از دیگران شانس ابتلا به واژینیسوس را خواهند داشت.

همچنین متخصصان افزایش سن و خشکی واژن و حتی یائسگی را بر این عارضه تاثیرگذار دانسته و در مواردی ممکن است بانوان پس از اتمام بارداری و زایمان با چنین مشکلاتی مواجه شوند.

با این حال مهم است بدانید که واژینیسموس یک عارضه جسمانی مهم شناخته میشود و باید به محض مشاهده علائم و نشانه‌ های آن برای رفع عارضه پیش آمده اقدام نمود.

تشخیص واژینیسموس

جهت تشخیص دادن واژینیسموس، پزشک از شما درباره علائم، سابقه پزشکی و مسائل جنسی سوال می پرسد که شامل سوالات زیر است.

• آیا درد از اولین باری که رابطه جنسی داشتید وجود داشته است؟
• آیا قبلاً بدون مشکل رابطه جنسی داشته اید؟
• شدت درد و نوع انقباضات چقدر است؟
• آیا استفاده از تامپون یا انجام معاینات پزشکی مشکلی دارد؟
• آیا بیمار سابقه عفونت، جراحی یا ضربه به ناحیه تناسلی داشته است؟
• سابقه ترس، اضطراب یا تجربیات منفی مانند سوء استفاده جنسی داشته اید.

سپس معاینه زنان توسط پزشک صورت می گیرد تا مشکلات فیزیکی مشخص شوند.

در معاینه لگنی پزشک وضعیت واژن، دهانه رحم و عضلات کف لگن را بررسی می کند.

همچنین در معاینه لگنی تنگی واژن، وجود سپتوم (دیواره جداکننده داخل واژن)، عفونت‌ها یا زخم‌های ناشی از جراحی.

اگر هنگام لمس ناحیه تناسلی انقباض شدید یا درد غیرطبیعی وجود داشته باشد، ممکن است نشان دهنده واژینیسموس باشد.

عوارض واژینیسموس

برخی از افراد تصور می‌ کنند که واژینیسموس عارضه ای چندان مهم و جدی نیست و به مرور زمان این حالت نامساعد رفع شده و فرد به روال طبیعی باز می‌ گردد.

اما مهم است بدانید که واژینیسموس در پی آسیب‌ ها و اختلالات پنهان اما وسیع رخ می‌ دهد و ممکن است بانوان علاوه بر آسیب‌ های جسمانی مشکلات روانی را نیز متحمل شوند.

به یاد داشته باشید که افراد مبتلا به واژینیسموس به طور معمول اضطراب و استرس زیادی داشته و حتی برقراری رابطه جنسی برای آنها بسیار سخت و غیر قابل تحمل است زیرا هم از نظر جسمانی و هم از نظر روانی تحت فشار قرار می‌ گیرند.

همچنین مهم است بدانید که در پی بروز واژینیسموس و عدم درمان به موقع آن افراد مشکلاتی را در روابط جنسی تجربه کرده و در پی این عارضه افسردگی و حالات نامناسب برای آنها رخ می‌ دهد.

همچنین ممکن است افراد در پی عدم داشتن روابط جنسی سالم و کامل با مشکلاتی همچون ناباروری مواجه شوند.

این مسئله زندگی فرد تحت تاثیر قرار خواهد داد.

به یاد داشته باشید که برخی از آسیب‌ ها مانند واژینیسموس خود به خود و با گذر زمان حل نمیشود و نیاز است که فرد تحت درمان قرار گرفته و این عارضه خیلی زود رفع و درمان میشود.

درمان واژینیسموس

بیماری واژینیسموس یا اختلال دخول دردناک یک مشکل جنسی شایع برای بانوان است.

البته این عارضه قابلیت درمان دارد به شرط آنکه بانوان خیلی زود و پیش از گسترش آسیب به پزشک مراجعه نمایند.

در قدم اول متخصصان سعی دارند تا با روش‌ های تشخیصی نوین علت و وضعیت بیمار را بررسی کنند.

معاینات فیزیکی و معاینات لگنی و حتی تصویربرداری می‌ تواند از روش‌ های تشخیصی کاربردی برای این بیماران باشد و تا حد زیادی پزشک را از آسیب پیش آمده مطلع می‌ کند.

اما متخصصان بر اساس آسیب‌ ها و مشکلات پیش آمده برای بانوان درمان‌ های متفاوتی را در پیش می‌ گیرند.

در قدم اول پزشک درمان روانشناختی و رفتاری را برای بانوان مناسب دانسته و به این واسطه می‌ توانند ترس و اضطراب بانوان را از روابط جنسی کاهش دهند.

اما پس از آنکه افراد از نظر روانی به آرامش مطلوب رسیدند متخصصان می‌ توانند با درمان‌ های فیزیکی به تقویت و عملکرد بهتر عضلات کمک کنند.

با این کار عضلات واژن تحت تنش قرار نگرفته و هنگام روابط جنسی عملکرد خوبی خواهند داشت و با انقباضات ناگهانی مواجه نمیشوند.

اما در صورت نیاز متخصصان با استفاده از دارو درمانی می‌ توانند به کاهش درد و ناراحتی بانوان کمک کنند همواره به یاد داشته باشید که دارو درمانی تاثیر خوبی بر بهبود واژینیسموس دارد.

اما مهم است که سایر فعالیت‌ های گفته شده از طرف پزشک همزمان با مصرف دارو انجام شود.

یکی از راهکارهای ساده برای درمان و رفع واژینیسموس انجام تمرینات کگل است.

این تمرینات ورزشی به صورت اختصاصی بر عضلات واژن و لگن فعالیت داشته و با تقویت آنها تنش‌ ها حین روابط جنسی کاهش پیدا می‌ کند.

اما اگر در کنار تمامی روش‌ های گفته شده متخصصان نتیجه‌ ای که می‌ خواهند دریافت نکنند از روش‌ های تخصصی تر مانند پروتز درمانی استفاده خواهند کرد.

با این روش تخصصی پزشک اقدام به گشادتر کردن واژن کرده و با کاهش درد هنگام روابط شرایط را برای بانوان هموارتر می‌ کنند.

البته پزشک می‌ تواند از طریق تزریق بوتاکس به ناحیه واژن واژینیسموس را درمان کند.

این فرایند باعث میشود تا هرگونه اختلال در روند دخول بهبود پیدا کرده و بانوان هنگام رابطه دردی متحمل نمیشوند.

به این واسطه اسپاسم‌ ها و گرفتگی‌ های عضلانی کاهش می‌ یابد.

طول درمانی واژینیسموس چقدر است؟

طول درمان واژینیسموس به شدت مشکل و روش درمان بستگی دارد، اما معمولا بین چند هفته تا چند ماه طول می کشد.

در موارد خفیف، درمان هایی مانند گشادکننده ها و تمرینات کگل ممکن است در عرض 4 تا 8 هفته موثر باشند.

در موارد شدیدتر، به خصوص اگر عوامل روانشناختی دخیل باشند، ترکیبی از فیزیوتراپی و مشاوره روانشناسی ممکن است چندین ماه طول بکشد.

همکاری بیمار، ورزش منظم و همراهی همسر نقش مهمی در سرعت درمان دارد.

درمان خانگی واژینیسموس

واژینیسموس یک بیماری قابل درمان است و در کنار درمان های پزشکی و روانشناختی، می توان از درمان های خانگی برای مدیریت و کاهش علائم استفاده کرد.

این روش ها می توانند به کاهش اضطراب، بهبود کنترل عضلات کف لگن و افزایش اعتماد به نفس کمک کنند.

درمان‌های خانگی معمولاً به عنوان بخشی از یک رویکرد جامع توصیه می‌شوند و تحت نظارت پزشک هستند.

مدیتیشن

استرس و اضطراب می تواند علائم واژینیسموس را بدتر کند. یادگیری تکنیک های تمدد اعصاب می تواند مفید باشد.

مدیتیشن و تمرینات آرام سازی به کاهش استرس و بهبود تمرکز کمک می کند.

تنفس آهسته و عمیق می تواند انقباضات غیرارادی عضلات را کاهش دهد.

تمرینات کگل

تمرینات کگل موجب کنترل و تقویت عضلات کف لگن شما خواهد شد.

ابتدا باید عضلات کف لگن خود را پیدا کنید (مانند زمانی که می خواهید جریان ادرار را متوقف کنید).

سپس ماهیچه های کف لگن را به مدت 3 تا 5 ثانیه منقبض کنید، سپس به مدت 5 ثانیه رها کنید.

این تمرین را باید 10-15 بار در روز تکرار کنید.

این تمرینات به شما کمک می کند کنترل بیشتری بر عضلات خود در طول مقاربت داشته باشید.

دیلاتور

تمرین قرار دادن تدریجی در واژن می تواند به کاهش حساسیت و ترس کمک کند، از دیلاتور های پزشکی یا انگشت خود استفاده کنید.

با سایز کوچک شروع کنید و به آرامی وارد واژن کنید، هر روز چند دقیقه تمرین کنید و به تدریج اندازه دیلاتور را افزایش دهید.

برای کاهش درد و تسهیل حرکت از روان کننده های مبتنی بر آب استفاده کنید این تمرین را باید زمانی انجام دهید که آرام هستید.

ماساژ عضلات کف لگن

ماساژ دادن عضلات کف لگن یا انجام حرکات کششی می تواند به کاهش سفتی و تنش در این ناحیه کمک کند.

می توانید از یک فیزیوتراپ یا ماساژدرمانی که در این زمینه تخصص دارد کمک بگیرید، ورزش های کششی مانند دراز کشیدن و شل کردن ناحیه لگن خود را امتحان کنید.

استفاده از روان کننده

استفاده از روان کننده مناسب می تواند به کاهش اصطکاک و درد در حین دخول یا مقاربت کمک کند.
از روان کننده های مبتنی بر آب یا سیلیکون استفاده کنید و از محصولاتی که تحریک کننده هستند یا حاوی اسانس هستند خودداری کنید.

تأثیر واژینیسموس بر زایمان طبیعی

درک و درمان مشکلات روانی مانند اختلالات اضطرابی یا افسردگی می تواند در پیشگیری از واژینیسموس موثر باشد.

مشاوره روانشناختی و درمان های شناختی-رفتاری می تواند برای افراد مبتلا به اضطراب جنسی مفید باشد.

واژینیسموس می تواند باز شدن طبیعی واژن را در طول زایمان دشوار کند.

انقباضات غیرارادی عضلات واژن ممکن است باز شدن مجرای زایمان را کند کرده و فشار بیشتری را به زنان باردار وارد کند.

این انقباضات می تواند باعث درد شدید یا احساس ناتوانی در باز کردن واژن در حین زایمان شود که می تواند روند طبیعی زایمان را پیچیده کند.

بسیاری از زنان مبتلا به واژینیسموس در مورد فعالیت های جنسی، به ویژه دخول، می ترسند یا مضطرب هستند.

این نگرانی ها می تواند در دوران بارداری و زایمان تشدید شود، زیرا زنان ممکن است تصور کنند که درد و ترس مشابهی را در طول زایمان تجربه خواهند کرد.

این ترس و اضطراب ممکن است بر روند طبیعی زایمان تأثیر بگذارد، زیرا استرس باعث افزایش تنش و انقباض عضلانی می شود.

اگرچه واژینیسموس می تواند مشکلاتی را در زایمان طبیعی ایجاد کند، اما با مدیریت صحیح و همکاری با تیم پزشکی، بسیاری از زنان می توانند زایمان طبیعی موفقی داشته باشند.

آموزش و آگاهی در مورد روند زایمان، تمرینات بدنی مانند تمرینات کگل برای تقویت عضلات کف لگن و تکنیک های آرام سازی (مانند تنفس عمیق و مدیتیشن) می تواند به زنان کمک کند تا با زایمان طبیعی کنار بیایند.

پیشگیری از واژینیسموس

پیشگیری از واژینیسموس عمدتاً به آگاهی، آموزش جنسی و مدیریت سلامت روان و جسمی بستگی دارد.

داشتن ارتباط موثر با شریک جنسی

مهم است که صادقانه و آشکار با شریک زندگی خود در مورد نیازها، ترس ها و محدودیت های خود صحبت کنید.

این می تواند به کاهش اضطراب و استرس در حین رابطه جنسی کمک کند و از مشکلاتی مانند واژینیسموس جلوگیری کند.

کنترل استرس و اضطراب

ترس و اضطراب از علل اصلی واژینیسموس هستند.

استفاده از تکنیک های آرام سازی مانند مدیتیشن، یوگا و تنفس عمیق می تواند به کاهش این اضطراب ها و جلوگیری از انقباضات غیر ارادی عضلات واژن کمک کند.

توجه به سلامت روانی

درک و درمان مشکلات روانی مانند اختلالات اضطرابی یا افسردگی می تواند در پیشگیری از واژینیسموس موثر باشد.

مشاوره روانشناختی و درمان های شناختی-رفتاری می تواند برای افراد مبتلا به اضطراب جنسی مفید باشد.